Blog
Yazar
İlhan
Kategori
PLC
Tarih
11 Ağustos 2026
Saat
19:00
CODESYS SoftMotion General Axis Pool ile Sanal Eksen Kontrolü (MC_Power ve MC_JOG)
CODESYS platformu, endüstriyel otomasyon mühendislerine fiziksel donanıma ihtiyaç duymadan karmaşık hareket kontrolü (Motion Control) algoritmalarını geliştirme, test etme ve simüle etme imkanı sunar. Bu esnekliğin temel taşlarından biri SoftMotion General Axis Pool ve bu havuzun sağladığı sanal eksen (SM_Drive_Virtual) kabiliyetidir.
Bu yazımızda, sahada bir PLC veya servo sürücü olmasa bile, projelerinizi masa başında nasıl hazırlayabileceğinizi, SoftMotion General Axis Pool’e sanal eksen ekleme adımlarını ve en temel hareket komutları olan MC_Power ile MC_JOG‘un sanal eksen üzerinde nasıl çalıştırıldığını detaylıca inceleyeceğiz. Kariyerinize otomasyon dünyasında sağlam bir temel atmak isterseniz, sitemizdeki CODESYS eğitimleri sayfamıza mutlaka göz atmalısınız.
SoftMotion General Axis Pool Nedir ve Ne İşe Yarar?
SoftMotion General Axis Pool, CODESYS SoftMotion lisansına sahip bir kontrolcü (donanım veya SoftPLC) altında, projedeki tüm eksenlerin (fiziksel EtherCAT/CANopen sürücüler veya sanal eksenler) merkezi olarak yönetildiği dijital havuzdur.
Bu havuzun sağladığı en büyük avantaj, sanal eksenleri (SM_Drive_Virtual) fiziksel bir donanıma eşlemeden “serbest değişkenler” olarak tanımlayabilmesidir. Bu sayede mühendisler:
Masa Başında Test: Gerçek donanım henüz sahada kurulmamışken tüm lojik ve hareket kodlarını simüle edebilir.
Öğrenme ve Eğitim: PLCopen Motion Control kütüphanelerini pratik yaparak öğrenebilir.
Hata Ayıklama (Debugging): Hareket dizilerini sanal ortamda çalıştırıp hataları önceden tespit edebilir.
Sanal Eksen Ekleme Adımları
Aşağıdaki adımlar, projenize SoftMotion General Axis Pool ve bir sanal eksen ekleme sürecini özetler:
Projeyi Hazırlama: CODESYS Control Win (SoftPLC) veya SoftMotion destekli fiziksel PLC içeren standart bir proje oluşturun.
SoftMotion’u Aktif Etme: Cihaz ağacında (Device Tree) PLC’nizin üzerine sağ tıklayın ve “Enable SoftMotion” komutunu seçin. Bu işlem, donanımın hemen altına SoftMotion General Axis Pool objesini ekleyecektir.
Sanal Eksen Ekleme: SoftMotion General Axis Pool objesine sağ tıklayın ve “Add Device” seçeneğini seçin. Açılan menüden “SM_Drive_Virtual” cihazını seçerek ekseninize bir isim (örn. Drive_Sanal) verin.
Artık lojik programınızda (PLC_PRG) bu sanal ekseni kontrol etmeye hazırsınız. IEC programlama standartları hakkında daha teknik okumalar yapmak isterseniz, bağımsız otomasyon organizasyonu PLCopen resmi web sitesini ziyaret edebilirsiniz.
<h2>Temel Hareket Komutları: MC_Power ve MC_JOG Kullanımı</h2>
Sanal eksenimiz hazır olduğuna göre, hareket kütüphanesinin en çok ihtiyaç duyulan iki temel bloğunu nasıl kullanacağımıza mantıksal olarak bakalım:
MC_Power: Eksen Enerjilendirme
Hareket kontrolünde bir eksene herhangi bir hareket komutu (git, dur, pozisyon al vb.) göndermeden önce, sürücünün enerjilendirilmesi ve çalışmaya hazır (Ready for operation) moduna alınması gerekir. Bu işlem MC_Power fonksiyon bloğu ile yapılır. İlgili ekseni seçip bloğu aktif ettiğinizde, sistem ekseni hareket etmeye hazır hale getirir.
Kritik Detay: MC_Power bloğu sorunsuz çalıştığında “Status” (Durum) çıkışı aktif olur. Bu çıkış aktif olmadan JOG veya diğer hareket blokları çalıştırılamaz. Eğer sanal ekseninizde bir tepki alamıyorsanız, ilk kontrol etmeniz gereken yer MC_Power bloğunun durumudur.
MC_JOG: Manuel Hareket
Eksen enerjilendikten sonra, genellikle manuel kontrol, sahada mekanik ayar yapmak veya eksenin tepkilerini test etmek amacıyla kullanılan en temel hareket türü JOG‘dur (Adımlama).
MC_JOG fonksiyon bloğunda ileri veya geri hareket komutlarını verirsiniz. İlgili komut (örneğin bir HMI butonu) basılı tutulduğu sürece eksen, sizin belirlediğiniz hız, ivme ve yavaşlama parametreleriyle hareket etmeye devam eder. Butondan elinizi çektiğinizde ise eksen belirlediğiniz yavaşlama ivmesiyle güvenli bir şekilde durur.
Videolu Anlatım: Sanal Eksen Üzerinde PLCopen Testi
Makalemizde teorik olarak bahsettiğimiz SoftMotion General Axis Pool’e sanal eksen ekleme, MC_Power ile ekseni enerjilendirme ve MC_JOG komutuyla ekseni manuel olarak hareket ettirme adımlarını içeren eğitim videosunu aşağıdan izleyebilirsiniz.
Makalemizde bahsettiğimiz adımların CODESYS arayüzü üzerinde nasıl uygulandığını, menü geçişlerini ve enerji kesintisi öncesi/sonrası testlerini uygulamalı olarak görmek isterseniz, sizler için hazırladığım detaylı eğitim videosunu aşağıdan izleyebilirsiniz.
