Blog
Yazar
İlhan
Kategori
PLC
Tarih
10 Ağustos 2026
Saat
19:00
CODESYS 3.5 ile Real Time Clock (RTC) Kullanımı ve Saat Ayarı
Real Time Clock (RTC) Nedir?
Endüstriyel otomasyon sistemlerinde ve PLC programlamada zaman yönetimi kritik bir öneme sahiptir. Real Time Clock, yani Gerçek Zaman Saati, sistemin mevcut tarih ve saat bilgisini tutan donanımsal veya yazılımsal yapıdır. Üretim verilerinin kaydedilmesi (data logging), vardiya değişimlerine göre alarmların tetiklenmesi veya zamana bağlı periyodik görevlerin çalıştırılması gibi işlemlerde doğrudan Real Time Clock verisine ihtiyaç duyarız.
Bu makalede, CODESYS 3.5 üzerinde RTC fonksiyonlarının nasıl kullanılacağını, zaman bilgisinin nasıl okunup parçalara ayrılacağını ve PLC saatinin nasıl güncelleneceğini adım adım inceleyeceğiz.
CODESYS’te Real Time Clock (RTC) Uygulaması Adım Adım
1. Gerekli Kütüphanelerin Yüklenmesi
CODESYS içerisinde zaman fonksiyonlarını kullanabilmek için öncelikle ilgili sistem kütüphanelerini projemize dahil etmemiz gerekir. “Library Manager” (Kütüphane Yöneticisi) üzerinden SysTime, SysTimeRtc ve görselde de yer alan SysTypes Interfaces gibi temel sistem kütüphanelerini ekleyerek zaman okuma ve yazma bloklarını aktif hale getiriyoruz.
2. Zaman Verisini Okuma ve Dönüştürme
Zaman bilgisini PLC’den çekmek için SysTimeRtcHighResGet bloğunu kullanıyoruz. Bu blok bize zamanı yüksek çözünürlüklü (milisaniye cinsinden) bir formatta verir. Ardından, elde ettiğimiz bu ham zaman verisini yerel saatimize çevirmek için SysTimeRtcConvertHighResToLocal komutunu kullanırız. Böylece PLC’nin evrensel zamanı (UTC), bulunduğumuz bölgenin yerel saatine dönüşmüş olur.
3. Tarih ve Saat Bilgilerini Ayrıştırma
Elde ettiğimiz toplam zaman bilgisi tek bir değişken içindedir. HMI (operatör paneli) ekranında göstermek veya koda özel şartlar eklemek (örneğin; “saat 08:00 olduğunda motoru çalıştır”) için bu veriyi parçalamamız gerekir. splitdatetime bloğu tam olarak bu işi yapar. Ana zaman değişkenini giriş olarak alır ve çıkışında bize ayrı ayrı; Yıl, Ay, Gün, Saat, Dakika, Saniye ve Milisaniye verilerini sunar.
4. Saati Değiştirme ve Kalibrasyon (Set İşlemi)
Bazen PLC’nin pili bittiğinde veya sistem ilk kurulduğunda Real Time Clock saatini manuel olarak ayarlamak (kalibre etmek) gerekebilir. Saati değiştirmek için Date and Time (DT) formatındaki yeni zaman değerini önce DT_TO_LWORD komutu ile LWORD formatına çeviriyoruz. Yüksek çözünürlüklü zaman sistemi milisaniye tabanlı çalıştığı için, elde ettiğimiz saniye bazlı veriyi MUL (Çarpma) bloğu ile 1000 ile çarparak milisaniyeye eşitliyoruz. Son olarak SysTimeRtcHighResSet bloğunu tetikleyerek (Set_RTC biti ile) yeni saatimizi PLC’ye kaydediyoruz.
Daha Fazlası İçin Videolu Anlatım
CODESYS 3.5 üzerinde Real Time Clock kullanımının tüm detaylarını, blokların bağlantılarını ve canlı test aşamalarını uygulamalı olarak görmek isterseniz, bu konu için özel olarak hazırladığım eğitim videoma aşağıdan ulaşabilirsiniz. Videoda baştan sona tüm konfigürasyon adımlarını uygulamalı olarak anlatıyorum.
